Dân chủ “chuẩn” hiện có phải đang ở các nước tư bản?

Thứ ba, 12/03/2019, 17:26 (GMT+7) 0 Phản hồi

(Chính trị) - Trên thế giới hoang toàn không có mô hình dân chủ, quyền con người “chuẩn” nào cả. Các chế độ dân chủ đều do các cơ quan lập pháp quốc gia quyết định. Thường thì những đảng chính trị chiếm đa số trong các cơ quan quyền lực chi phối các tiêu chí, cơ chế, chính sách, pháp luật của chế độ dân chủ và quyền con người.

Nếu như trước đây người ta chỉ có thể nhận được thông tin từ hệ thống tuyến tính thì ngày nay, với sự phát triển của internet, mạng xã hội, con người có thể tiếp cận với các nguồn thông tin đa dạng về hình thức, phong phú về nội dung. Qua các công cụ lưu trữ, tìm kiếm dữ liệu, như: Google, Yahoo hay trên mạng xã hội lớn như facebook, YouTube… con người có thể tiếp cận thông tin hoàn toàn chủ động, có lựa chọn…

Điều này làm cho thế giới ngày càng “thu nhỏ” và trở thành “thế giới phẳng” (theo Thomas L.Friedman). Tuy nhiên, sự khác biệt giữa các chế độ xã hội, nhà nước dân tộc vẫn không mất đi mà còn được khẳng định, duy trì sự tồn tại của mình một cách vững chắc hơn.

Gần đây, trên mạng xã hội xuất hiện những giọng điệu lạc lõng của một số người tự gắn mác là “người yêu nước”, “nhà dân chủ”…

Thông qua cơ chế gia nhập, ký kết các công ước của Liên hợp quốc mà các giá trị dân chủ và quyền con người được chia sẻ giữa các quốc gia, dân tộc. Thế nhưng một số kẻ kỳ thị với chế độ xã hội do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo vẫn cố tình lợi dụng internet, mạng xã hội để xuyên tạc, bôi nhọ chế độ xã hội xã hội chủ nghĩa (XHCN) Việt Nam.

Vậy chế độ dân chủ và quyền con người là gì? Trên thế giới có mô hình “chuẩn” về dân chủ và quyền con người không? Và vì sao có thể khẳng định không thể có một nền dân chủ “hòa tan” ở Việt Nam?

Chế độ dân chủ là gì? Do ai cầm quyền và thực hiện?

Chế độ dân chủ là một giá trị xã hội được hình thành từ khi xuất hiện giai cấp và nhà nước. Ở đó nhà nước ra đời với sự thừa nhận của một bộ phận dân cư, dưới một hình thức nào đó. Mở đầu của chế độ dân chủ là chế độ nô lệ. Trong chế độ nô lệ chỉ có người dân tự do và giới chủ nô mới có quyền tham gia vào việc định ra bộ máy cầm quyền, còn người nô lệ chỉ như các “công cụ lao động biết nói”.

Quyền con người được mở rộng dần, chế độ dân chủ đã có những bước phát triển mạnh qua nhiều hình thái kinh tế, xã hội. Các cuộc cách mạng dân chủ tư sản tuyên bố quyền bình đẳng đối với tất cả mọi người. Nền dân chủ ở các quốc gia tư bản chủ nghĩa (TBCN) là một bước tiến lớn của lịch sử nhân loại. Hiến pháp của các nhà nước TBCN tuyên bố tôn trọng, bảo đảm các quyền về tinh thần và vật chất của tất cả mọi người, nói cách khác là bảo vệ các quyên con người. Hai bản tuyên ngôn: Tuyên ngôn độc lập của Hoa Kỳ (1776) và Tuyên ngôn nhân quyền và dân quyền của Pháp (1789), mà Chủ tịch Hồ Chí Minh đã trích lại trong bản Tuyên ngôn Độc lập khai sinh nước Việt Nam Dân chủ cộng hòa năm 1945 là dấu mốc quan trọng thể hiện chế độ dân chủ và quyền con người trong xã hội do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo.

Trên thực tế cho thấy trong nội bộ mỗi quốc gia, chế độ dân chủ và quyền con người ở các nước TBCN vẫn hạn hẹp do tình trạng bất bình đẳng về chế độ sở hữu, về sự phân hóa giàu-nghèo và về sự kỳ thị chủng tộc, màu da, giới tính, tôn giáo… Hiện nay, các cuộc bầu cử ở nhiều nước phát triển, số cử tri đi bầu cử thường thấp. Cuộc bầu cử gần đây nhất của Hoa Kỳ (2016) chỉ “ở mức dưới 70%. Số cử tri tham gia bầu vào những năm 1980 còn thấp hơn, dao động từ 48% đến 57%”.

Ở một phương diện khác, sự phân biệt chủng tộc đang tác động đến nhiều mặt của cuộc sống. Mỹ có mức thu nhập bình quân đầu người cao hơn nhiều quốc gia nhưng vẫn còn không ít người nghèo (theo tiêu chuẩn quốc gia). Điều đáng nói là sự phân hóa giàu-nghèo lại gắn với tình trạng phân biệt chủng tộc. Theo một thống kê (vào năm 2014), “tỷ lệ người nghèo của dân da đen là 26%, so với dân gốc người Tây Ban Nha (Hispanics) là 24%, dân Á châu 12% và dân da trắng là 10%”.

Các sản phẩm của chế độ chủ nghĩa tư bản (CNTB) là chủ nghĩa thực dân và chủ nghĩa đế quốc đã đi ngược lại các giá trị dân chủ và quyền của con người. Những chế độ áp bức, bóc lột, đọc tài hà khắc được các nước CNTB dùng để cai trị các nước thuộc địa đã cho ta thấy điều nghịch lý. Sự thống trị của thực dân Pháp đối với Việt Nam hơn 80 năm (từ năm 1858 đến 1945) là một ví dụ.

Chỉ sau những thất bại ở Việt Nam thì Pháp và Mỹ mới rút ra nhưng bài học cay đắng, thấy được sự tàn bạo và sức mạnh quân sự không thể bẻ gẫy được sức mạnh của ý chí, nghị lực của những chiến sỹ đấu tranh cho tự do, dân chủ và độc lập dân tộc ở Việt Nam cũng như trên toàn thế giới. Họ đã phải từ bỏ những cuộc chiến tranh, sự can thiệp và nô dịch đối với các dân tộc thuộc địa và các quốc gia non trẻ thoát thân từ phong trào giải phóng dân tộc như nước ta.

Như vậy, thử hỏi chủ nghĩa tư bản đem lại tự do, dân chủ hay chính họ là những kẻ bóp nghẹt các giá trị của tự do, dân chủ trong các cuộc đấu tranh của nhân dân toàn thế giới trong suốt mấy trăm năm qua. Ai thực sự đấu tranh, hy sinh và đem lại nền tự do, dân chủ cho nhân loại?

Giới cầm quyền ở các nước tư bản hàng đầu hay chính những người dân của các nước tư bản, người dân thuộc các dân tộc thuộc địa và phụ thuộc mới là người có công hiện thực hóa quyền tự do, dân chủ trên thế giới như hiện nay? Việt Nam, để phát triển và vươn lên trở thành cường quốc có nên lặp lại con đường mà các cường quốc tư bản hàng đầu đã trải qua hay không? Và chắc chắn câu tar lời là không.

Trên thế giới không có mô hình “chuẩn” về dân chủ và quyền con người

Ngày nay, trên thế giới đang tồn tại nhiều mô hình về chế độ dân chủ với những tên gọi khác nhau như: Cộng hòa dân chủ nhân dân, chế độ cộng hòa, chế độ cộng hòa nhân dân… Ngoài một số ít quốc gia vẫn theo chế độ quân chủ, các nhà nước có chế độ nghị viện; cộng hòa đại nghị… đều là những chế độ dân chủ TBCN. Trong những nước dân chủ này lại có nhiều mô hình dân chủ khác nhau; chẳng hạn: Chế độ dân chủ đa nguyên chính trị, đa đảng đối lập; chế độ dân chủ một đảng cầm quyền…

Đừng ngộ nhận về quyền con người mà quên đi nghĩa vụ công dân

Trong mỗi chế độ xã hội nói chung, chế độ dân chủ nói riêng, đều có những quy định về quyền công dân và quyền con người khác nhau. Có sự khác biệt trên do truyền thống lịch sử, bản chất chính trịc ủa mỗi dân tộc là không giống nhau

Ví dụ, ở nhiều quốc gia phương Tây, quyền tự do ngôn luận không loại trừ việc xúc phạm niềm tin tôn giáo. Chẳng hạn:

Vụ xả súng đẫm máu ở Las Vegas khiến 59 người thiệt mạng gây chấn động Hoa Kỳ năm 2017. Sang năm mới 2018, máu của người Mỹ vẫn không ngừng chảy trên quê nhà vì chính các công dân nước này. Chỉ tính riêng trong năm 2018, trên toàn nước Mỹ đã xảy ra hơn 300 vụ xả súng đẫm máu. Mới đây, thảm kịch hôm 7-11 tại bang California khiến 12 người thiệt mạng tiếp tục dấy lên hồi chuông cảnh báo tình trạng mất an toàn súng đạn tại đất nước này.

Từ thực tạng hiện nay có thể nói, trên thế giới hoàn toàn không có mô hình dân chủ, quyền con người “chuẩn” nào cả. Các chế độ dân chủ đều do các cơ quan lập pháp mỗi quốc gia quyết định. Thường thì những đảng chính trị chiếm đa số trong các cơ quan quyền lực chi phối các tiêu chí, cơ chế, chính sách, pháp luật của chế độ dân chủ và quyền con người ở đó. Ở Hoa Kỳ có đảng Dân chủ và đảng Cộng hòa thay nhau cầm quyền.

Nền dân chủ XHCN của Việt Nam bắt nguồn từ lịch sử, bản chất chính trị và từ những quy định về pháp lý. Thực tiễn cách mạng Việt Nam minh chứng: Chế độ dân chủ XHCN ở Việt Nam ra đời sau thắng lợi của cuộc Cách mạng Tháng Tám 1945-cuộc cách mạng do Đảng Cộng sản Việt Nam và Chủ tịch Hồ Chí Minh lãnh đạo. Chế độ xã hội và nền dân chủ XHCN ở Việt Nam đã phải chống chọi với các thế lực xâm lược hùng hậu trong các cuộc kháng chiến anh dũng bảo vệ Tổ quốc kéo dài hơn 30 năm (1945-1975) với không biết bao nhiêu hy sinh xương máu của đồng bào và chiến sĩ. Đó là thành quả đấu tranh của cả dân tộc, là nguyện vọng của nhân dân dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Ở Việt Nam, đi theo con đường của Chủ nghĩa Mác-Lênin, Chủ tịch Hồ Chí Minh và Đảng Cộng sản Việt Nam đã lãnh đạo, tổ chức nhân dân thực hiện cuộc Cách mạng Tháng Tám 1945, giải phóng dân tộc và giải phóng xã hội. Lần đầu tiên chế độ dân chủ với các quyền công dân và quyền con người được tuyên bố, được bảo đảm về mặt pháp luật, cũng như trong cuộc sống. Bản Tuyên ngôn Độc lập năm 1945 và bản Hiến pháp 1946 đã ghi nhận điều này.

(Theo Bút Danh)

Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về [email protected]
  • Share on Link Hay!
  • Facebook
  • Twitter

Ban Biên Tập

Đọc tin mới qua Email:

Mọi ý kiến đóng góp xin gửi về địa chỉ
[email protected]

Facebook Lê Thanh Hải

Mạng Xã Hội

Lê Thanh Hải
Lê Thanh Hải